ජාත්යන්තර වාර්තා උපුටා දක්වමින් විදේශ කටයුතු අමාත්ය විජිත හේරත් මහතා සහ ශ්රී ලංකා හමුදා නිලධාරීන් පවසන්නේ, ශ්රී ලංකාවේ දකුණු වෙරළට ඔබ්බෙන් වූ ජාත්යන්තර මුහුදු තීරයේ නවත්වා ඇති ඇමෙරිකානු සම්බාධකවලට ලක්වූ ඉරාන තෙල් නෞකා 11ක් පිළිබඳව ශ්රී ලංකා බලධාරීන් නිරන්තර සෝදිසියෙන් පසුවන බවයි.
මෙම නෞකා ශ්රී ලංකාවේ මුහුදු සීමාවට ඇතුළු වී නොමැති අතර, ශ්රී ලංකාව විසින් ඒවාට කිසිදු පහසුකමක් සපයා නොමැති බව රජය අවධාරණය කරයි.
විදේශ කටයුතු අමාත්ය හේරත් මහතා සඳහන් කළේ මෙම නෞකා පිහිටා ඇත්තේ නාවික ගමනාගමන නිදහස හිමි ජාත්යන්තර මුහුදු තීරයේ බවයි.
ශ්රී ලංකා මුහුදු සීමාවෙන් පිටත
ශ්රී ලංකාවේ නාවික සැතපුම් 12ක ප්රාදේශීය මුහුදු සීමාවෙන් පිටත ඇති මෙම නෞකා නිරීක්ෂණය කිරීම සඳහා නිරීක්ෂණ ගුවන් යානා සහ මුර සංචාරක නෞකා යොදවා ඇති බව ශ්රී ලංකා හමුදා නිලධාරියෙක් AFP පුවත් සේවයට පවසා ඇත.
මෙම වෙනස ඉතා වැදගත් වේ.
මෙම නෞකා ශ්රී ලංකාවට ආසන්නයෙන් තිබුණද, ඒවා ශ්රී ලංකා මුහුදු සීමාව තුළ ධාවනය වන බවට මෙතෙක් කිසිදු සාක්ෂියක් ලැබී නොමැත.
හමුදා නිලධාරියාට අනුව, ශ්රී ලංකා බලධාරීන්ට මැදිහත් වීමට තරම් නෞකාවකින් තවත් නෞකාවකට තෙල් හුවමාරු කිරීමක් හෝ නීති විරෝධී ලෙස සාගරයට අපද්රව්ය මුදා හැරීමක් පිළිබඳවද මෙතෙක් තොරතුරු වාර්තා වී නොමැත.
එමෙන්ම මෙම නෞකා ශ්රී ලංකා මුහුදු සීමාවට ඇතුළු වීමට කිසිදු පූර්ව අවසරයක් ඉල්ලා නොමැති බවද ශ්රී ලංකා නිලධාරීන් පැවසීය.
ඉරාන තෙල් නැව් ශ්රී ලංකාව ආසන්නයට පැමිණියේ ඇයි?
ඉරාන නාවික ගමනාගමනයට එරෙහිව ඇමෙරිකාව පනවා ඇති සම්බාධක හමුවේ මෙම ඉරාන නෞකා විශාල ප්රමාණයක් ශ්රී ලංකාව ආසන්නයේ ඒකරාශී වී තිබේ.
ජාත්යන්තර වාර්තාවලට අනුව, ඇමෙරිකානු නාවික සීමා කිරීම් හේතුවෙන් ඉරාන නෞකාවලට නැවත ඉරාන වරායන් වෙත යාමට බාධා පැමිණ ඇති අතර, එම නිසා ඇතැම් නෞකා කලාපයේ වෙනත් මුහුදු තීරයන්හි රැඳී සිටීමට පෙළඹී ඇත.
මෙම තත්ත්වය ඉන්දියන් සාගරය හරහා වැටී ඇති නාවික මාර්ගවල උපායමාර්ගික වැදගත්කම තවදුරටත් ඉහළ නංවා තිබේ.
ශ්රී ලංකාවට ඇති ආසන්නතම ගැටලුව වන්නේ නෞකාවල අයිතිය හෝ ජාත්යන්තර මුහුදේ ඇමෙරිකානු සම්බාධක ක්රියාත්මක කිරීම නෙවෙයි. දිවයින ආසන්නයේ සිදුවන නාවික කටයුතු නිරීක්ෂණය කරමින් රටේ ප්රාදේශීය සහ සාගර පාරිසරික හිමිකම් ආරක්ෂා කර ගැනීමයි.
ශ්රී ලංකාව ප්රකාශ කර ඇත්තේ කුමක්ද?
ශ්රී ලංකාවේ නිල ස්ථාවරය ප්රධාන කරුණු 3කින් දැක්විය හැක:
- නෞකා ශ්රී ලංකා මුහුදු සීමාවෙන් පිටත රැඳී සිටියි,
- ශ්රී ලංකාව ඒවාට කිසිදු පහසුකමක් සපයා නැත, සහ
- බලධාරීන් ඒවායේ චලනයන් පිළිබඳව නිරන්තර සෝදිසියෙන් පසුවෙයි.
ශ්රී ලංකාව ආසන්නයේදී මෙම නෞකා නීති විරෝධී ලෙස තෙල් හුවමාරු කිරීමක් හෝ පාරිසරික හානියක් සිදුකරන බවට මෙතෙක් කිසිදු වාර්තාවක් ලැබී නොමැත.
කෙසේ වෙතත්, මෙම නෞකා ශ්රී ලංකා මුහුදු සීමාවට හෝ වරායන් වෙත ඇතුළු වීමට උත්සාහ කළහොත්, නැතහොත් ශ්රී ලංකාවට බලපාන යම් ක්රියාකාරකමක නිරත වුවහොත් හෝ වෙනත් රාජ්ය තාන්ත්රික දැනුම්දීමක් ලැබුණහොත් ඉදිරියේදී මෙම තත්ත්වය වෙනස් විය හැකිය.